वर्ग 4 था /7 वा शिष्यवृत्ती परीक्षा सराव चाचणी 5

मराठी म्हणी व त्यांचे अर्थ - सराव चाचणी

काठिण्यपातळी: मध्यम ते कठीण | एकूण प्रश्न: 20 | प्रत्येक प्रश्नाचे योग्य उत्तर निवडून शेवटी सबमिट करा.

निकाल (Quiz Result)

1. 'उधारीचे पोते सव्वा हात रिते' या म्हणीचा अचूक अर्थ कोणता?

उधारीवर घेतलेला माल नेहमी चांगल्या दर्जाचा असतो

उधारीवर घेतलेल्या मालामध्ये नेहमी घट किंवा कमतरता येते

उधारी लवकर फेडली नाही तर व्याज वाढते

उधारी दिल्याने माणसाची पत वाढते

स्पष्टीकरण: 'उधारीचे पोते सव्वा हात रिते' म्हणजे उधारीवर घेतलेल्या मालाचे प्रमाण किंवा माप नेहमी अपेक्षेपेक्षा कमीच भरते.

2. 'कुंभार तसा घट, ..... तशी साठ' ही म्हण पूर्ण करण्यासाठी योग्य पर्याय निवडा:

सोनार

वळण

बोभाटा

साठा

स्पष्टीकरण: पूर्ण म्हण 'कुंभार तसा घट, वळण तशी साठ' अशी आहे. याचा अर्थ जशी संगती किंवा संस्कार असतील तसेच फळ किंवा स्वरूप मिळते.

3. 'खाईन तर तुपाशी, नाही तर उपाशी' या म्हणीचा योग्य अर्थ कोणता?

परिस्थितीनुसार जुळवून घेणे

अत्यंत हट्टी व टोकाची भूमिका घेणे

नेहमी पौष्टिक अन्नाचा आग्रह धरणे

गरिबीतही श्रीमंतीचा आव आणणे

स्पष्टीकरण: 'खाईन तर तुपाशी, नाही तर उपाशी' म्हणजे एकतर अत्यंत विलासी जीवन जगणे किंवा काहीच न मिळवता उपासमार सहन करणे (टोकाचा हट्ट धरणे).

4. 'अडला हरी गाढवाचे पाय धरी' या म्हणीशी समान आशय व्यक्त करणारी म्हण कोणती?

ताकापुरते रामायण

गरज सरो अन् वैद्य मरो

रात्र थोडी सोंगे फार

काखेत कळसा गावाला वळसा

स्पष्टीकरण: 'ताकापुरते रामायण' आणि 'अडला हरी गाढवाचे पाय धरी' या दोन्ही म्हणी आपले काम साध्य करून घेण्यासाठी खुशामत करण्याच्या प्रवृत्तीशी संबंधित आहेत.

5. 'गाढवाला गुळाची चव काय' या म्हणीचा सर्वात योग्य अर्थ निवडा:

गाढवाला गोड पदार्थ आवडत नाहीत

मूर्ख माणसाला चांगल्या वस्तूचे किंवा गुणांचे मोल कळत नाही

चांगल्या वस्तूंची किंमत नेहमी जास्त असते

अडाणी माणसाला शिकवणे सोपे नसते

स्पष्टीकरण: ज्या व्यक्तीकडे विवेक किंवा समज नसते, तिला एखाद्या दर्जेदार अथवा मौल्यवान गोष्टीचे महत्त्व समजत नाही.

6. 'शितावरून भाताची परीक्षा' या म्हणीचा नेमका अर्थ काय?

अन्नाची गुणवत्ता तपासून पाहणे

अल्पशा भागावरून संपूर्ण गोष्टीचे स्वरूप ओळखणे

छोट्या गोष्टींकडे दुर्लक्ष करणे

अनुभवाशिवाय कोणत्याही निष्कर्षावर येणे

स्पष्टीकरण: एका लहान नमुन्यावरून संपूर्ण समूहाचे किंवा वस्तूचे स्वरूप ओळखणे याला 'शितावरून भाताची परीक्षा' म्हणतात.

7. 'दगडापेक्षा वीट मऊ' या म्हणीचा अचूक अर्थ कोणता?

विटा दगडापेक्षा हलक्या असतात

मोठ्या संकटाच्या तुलनेत लहान संकट किंवा नुकसान कमी त्रासदायक वाटणे

कठीण प्रसंगातून सहज सुटका होणे

दोन वाईट गोष्टींमध्ये तुलना करता न येणे

स्पष्टीकरण: तीव्र त्रासापेक्षा किंवा नुकसानापेक्षा थोडे कमी त्रासदायक संकट सुसह्य वाटणे.

8. 'कावळ्याच्या शापाने गाय मरत नाही' या म्हणीचा अर्थ सांगा:

गायीला कावळ्याची भीती वाटत नाही

वाईट किंवा दुष्ट माणसांच्या नुसत्या बोलण्याने चांगल्या माणसाचे नुकसान होत नाही

दुर्बल व्यक्ती नेहमी दुसऱ्याला शाप देते

शाप आणि वरदान दोन्ही खोटे असतात

स्पष्टीकरण: क्षुद्र किंवा दुष्ट माणसाने मनात वाईट चिंतन केले अथवा अपशब्द काढले तरी सत्प्रवृत्त व्यक्तीचे काहीही बिघडत नाही.

9. 'कुत्र्याची शेपटी नळीत घातली तरी वाकडी ती वाकडीच' या म्हणीचा आशय काय?

मूळचा दुर्गुण किंवा स्वभाव कितीही प्रयत्न केले तरी बदलत नाही

काही प्राण्यांचे अवयव बदलता येत नाहीत

सतत प्रयत्न केल्यास स्वभाव बदलतो

जुन्या सवयी हळूहळू नाहीशा होतात

स्पष्टीकरण: मुळात असलेला वाईट स्वभाव अथवा अंगभूत दुर्गुण सुधारण्याचे कितीही उपाय केले तरी तो बदलत नाही.

10. 'जशी देणावळ तशी .....' ही म्हण पूर्ण करा:

धुणावळ

मजुरी

काम

राबणूक

स्पष्टीकरण: पूर्ण म्हण 'जशी देणावळ तशी धुणावळ' अशी आहे. याचा अर्थ मोबदला जसा मिळेल तसेच कामाचा दर्जा किंवा कामाचे प्रमाण राहील.

11. 'आंधळा मागतो एक डोळा आणि देव देतो दोन डोळे' या म्हणीचा अर्थ कोणता?

देवाकडे जे मागितले ते मिळत नाही

अपेक्षेपेक्षा कितीतरी पटीने अधिक लाभ होणे

न मागताच सर्व काही मिळणे

कष्टाशिवाय मोठे यश मिळणे

स्पष्टीकरण: व्यक्तीला जेवढी अपेक्षा असते त्यापेक्षा खूप अधिक किंवा अनपेक्षित मोठा फायदा मिळणे.

12. 'उथळ पाण्याला खळखळाट फार' या म्हणीचा योग्य आशय निवडा:

कमी पाणी असलेल्या नदीत आवाज जास्त येतो

ज्याच्याकडे ज्ञान किंवा कर्तृत्व कमी असते, तोच जास्त बढाया मारतो

हुशार माणसे नेहमी शांत असतात

बडबड करणाऱ्या माणसाकडे खूप ज्ञान असते

स्पष्टीकरण: अल्पज्ञानी किंवा कमी लायकी असलेला माणूस स्वतःच्या ज्ञानाचा आणि मोठेपणाचा जास्त देखावा करतो.

13. 'दिव्याखाली अंधार' या म्हणीचा अचूक अर्थ कोणता?

दिव्याच्या तळभागात प्रकाश नसतो

मोठ्या माणसांच्या किंवा गुणवानांच्या जवळच काही उणिवा किंवा दोष असणे

अज्ञानात जगणे

चांगल्या कामात सतत अडथळे येणे

स्पष्टीकरण: ज्याप्रमाणे दिव्याच्या सभोवती प्रकाश असतो पण त्याच्या पायाशी अंधार असतो, तसेच प्रतिष्ठित किंवा ज्ञानी व्यक्तीच्या निकटच्या लोकांमध्ये दुर्गुण असणे.

14. 'अंगाला नाही मास आणि निंघोडेला .....' ही म्हण पूर्ण करा:

घास

तास

फास

वास

स्पष्टीकरण: पूर्ण म्हण 'अंगाला नाही मास आणि निंघोडेला फास' (काही ठिकाणी 'शिंकोळ्याला फास' असेही म्हटले जाते) अशी आहे. स्वतःची क्षमता नसताना विनाकारण मोठेपणाचा आव आणणे असा याचा अर्थ होतो.

15. 'उंटावरून शेळ्या हाकणे' या म्हणीचा अर्थ सांगा:

स्वतः काही कष्ट न करता केवळ बसून दुसऱ्यांना फुकटचे सल्ले व हुकूम देणे

एकाच वेळी दोन वेगवेगळी जनावरे पाळणे

उंच जागेवरून प्राण्यांवर नजर ठेवणे

अशक्य वाटणारे काम सहज पूर्ण करणे

स्पष्टीकरण: कामाच्या जागी प्रत्यक्ष अंगमेहनत न करता दूर राहून केवळ दुसऱ्यांवर हुकूमत गाजवणे किंवा सल्ले देणे.

16. 'कोळसा उगाळावा तितका काळाच' या म्हणीचा योग्य अर्थ कोणता?

कोळशाचा रंग कधीच पांढरा होत नाही

वाईट गोष्टीची किंवा दुर्गुणांची जितकी छाननी करावी तितके अधिकच दोष बाहेर पडतात

जुन्या चुका पुन्हा पुन्हा उकरून काढणे

वाईट संगतीमुळे प्रतिष्ठा धुळीस मिळणे

स्पष्टीकरण: वाईट व्यक्ती किंवा दुष्कृत्यांची जितकी चौकशी किंवा चर्चा करावी, तितकी त्यात आणखी वाईट माहिती समोर येते.

17. 'रात्र थोडी सोंगे फार' या म्हणीचा आशय खालीलपैकी कोणता?

रात्रीच्या वेळी नाटकामध्ये अनेक सोंगे असतात

वेळ किंवा साधनसामग्री अत्यंत कमी असणे आणि करायची कामे खूप जास्त असणे

आळसामुळे कोणतेही काम वेळेवर पूर्ण न होणे

एकाच वेळी अनेक कामे हाती घेऊन फसगत होणे

स्पष्टीकरण: वेळ किंवा अवधी अत्यंत अपुरा असताना कामांचा डोंगर समोर उभा असणे.

18. 'नावडतीचे मीठ अळणी' या म्हणीचा अचूक अर्थ कोणता?

नावडत्या माणसाने जेवणात मीठ कमी टाकणे

ज्या व्यक्तीविषयी मनात आकस असतो, तिने केलेली चांगली गोष्टसुद्धा वाईट वाटते

जेवणात मीठ नसल्यास चव लागत नाही

न आवडणाऱ्या व्यक्तीला भेटणे टाळणे

स्पष्टीकरण: ज्या माणसाविषयी आपल्या मनात पूर्वग्रह किंवा तिरस्कार असतो, त्याचे कितीही चांगले वर्तन असले तरी त्यात दोषच दिसतात.

19. 'पळसाला पाने .....' ही म्हण पूर्ण करा:

दोन

तीनच

चार

पाच

स्पष्टीकरण: पूर्ण म्हण 'पळसाला पाने तीनच' अशी आहे. याचा अर्थ कुठेही गेले तरी सर्वत्र परिस्थिती सारखीच असणे.

20. 'घरोघरी मातीच्याच चुली' या म्हणीचा नेमका अर्थ काय?

पूर्वी सर्व घरांमध्ये मातीची चूल असायची

सर्वत्र किंवा प्रत्येक कुटुंबामध्ये कमी-अधिक प्रमाणात सारखीच परिस्थिती किंवा अडचणी असतात

गरिबी सगळीकडे सारखीच असते

मातीची चूल जास्त टिकत नाही

स्पष्टीकरण: वरवर कितीही भिन्नता दिसली तरी आंतरिक कौटुंबिक अडचणी, स्वभावदोष व परिस्थिती सर्वत्र सारखीच असते.

वर्ग 4 था / 7 वा शिष्यवृत्ती परीक्षा सराव चाचणी 02

📊 वर्ग 4 थी शिष्यवृत्ती : स्थानिक किंमत (काठिण्य पातळी) 📊

भाऊसाहेब सर एज्युकेशनल प्लॅटफॉर्म

तुमचे गुण: 0 / 20

1. 87,472 या संख्येतील डावीकडील '7' ची स्थानिक किंमत उजवीकडील '7' च्या स्थानिक किंमतीच्या किती पट आहे? 1) 10 पट 2) 100 पट 3) 1000 पट 4) 1/100 पट

स्पष्टीकरण: डावीकडील 7 हजार स्थानी आहे (7000), उजवीकडील 7 दशक स्थानी आहे (70). 7000 ÷ 70 = 100 पट.

2. 95,834 या संख्येतील हजार व दशक स्थानच्या अंकांच्या स्थानिक किंमतींमधील फरक किती? 1) 4900 2) 4970 3) 4930 4) 4700

स्पष्टीकरण: हजार स्थानी 5 आहे (5000) आणि दशक स्थानी 3 आहे (30). फरक = 5000 - 30 = 4970.

3. 68,432 या संख्येतील 8 या अंकाची स्थानिक किंमत व दर्शनी किंमत यांची बेरीज किती? 1) 8008 2) 8080 3) 8800 4) 7992

स्पष्टीकरण: 8 ची स्थानिक किंमत = 8000, दर्शनी किंमत = 8. बेरीज = 8000 + 8 = 8008.

4. 5□,4□6 या संख्येत चौकटीच्या (□) जागी समान अंक असून त्यांच्या स्थानिक किंमतीतील फरक 4950 आहे, तर तो अंक कोणता? 1) 4 2) 5 3) 6 4) 9

स्पष्टीकरण: चौकट हजार व दशक स्थानी आहे. अंक 5 मानल्यास 5000 - 50 = 4950. म्हणून तो अंक 5 आहे.

5. 7 दशसहस्र + 5 शतक + 9 एकक = किती? 1) 7509 2) 70509 3) 75090 4) 70059

स्पष्टीकरण: 7 दशसहस्र = 70000, 5 शतक = 500, 9 एकक = 9. एकूण बेरीज = 70000 + 500 + 9 = 70509.

6. 4, 0, 7, 2 या अंकांचा वापर करून बनणाऱ्या सर्वात मोठ्या व सर्वात लहान 4 अंकी संख्यांमधील '7' च्या स्थानिक किंमतीतील फरक किती? 1) 6300 2) 6930 3) 6993 4) 7000

स्पष्टीकरण: मोठी संख्या = 7420 (7 ची स्थानिक किंमत = 7000). लहान संख्या = 2047 (7 ची स्थानिक किंमत = 7). फरक = 7000 - 7 = 6993. (पर्याय दुरुस्ती: 7000 - 70 = 6930 जर संख्या 2074 मानली; पण लहानात लहान संख्या 2047 असल्याने फरक 7000 - 70 = 6930 दशक स्थान गृहीत धरून).

7. एका संख्येतील दशक स्थानच्या अंकाची स्थानिक किंमत 80 असून शतक स्थानच्या अंकाची स्थानिक किंमत 300 आहे, तर त्या अंकांचा गुणाकार किती? 1) 24 2) 24000 3) 380 4) 11

स्पष्टीकरण: दशक स्थानचा अंक = 8, शतक स्थानचा अंक = 3. त्या अंकांचा गुणाकार = 8 × 3 = 24.

8. 43,265 या संख्येतील '3' ची स्थानिक किंमत ही '6' च्या स्थानिक किंमतीच्या किती पट आहे? 1) 5 पट 2) 50 पट 3) 500 पट 4) 20 पट

स्पष्टीकरण: 3 ची स्थानिक किंमत = 3000, 6 ची स्थानिक किंमत = 60. पट = 3000 ÷ 60 = 50 पट.

9. 96,734 या संख्येतील कोणत्या अंकाची स्थानिक किंमत व दर्शनी किंमत समान असते? 1) 9 2) 6 3) 7 4) 4

स्पष्टीकरण: एकक स्थानच्या अंकाची (4) स्थानिक किंमत व दर्शनी किंमत नेहमी समान असते (4).

10. 84,792 या संख्येतील शतक व हजार स्थानच्या अंकांच्या दर्शनी किंमतींचा गुणाकार किती? 1) 28 2) 28000 3) 2800000 4) 11

स्पष्टीकरण: शतक स्थानचा अंक 7 (दर्शनी किंमत = 7), हजार स्थानचा अंक 4 (दर्शनी किंमत = 4). गुणाकार = 7 × 4 = 28.

11. 50000 + 400 + 6 या विस्तारित रूपावरून तयार होणारी संख्या कोणती? 1) 5406 2) 50406 3) 54006 4) 50046

स्पष्टीकरण: दशसहस्र 5, हजार 0, शतक 4, दशक 0, एकक 6 = 50406.

12. 67,523 या संख्येतील 7 आणि 2 या अंकांच्या स्थानिक किंमतींची बेरीज किती? 1) 7200 2) 7002 3) 7020 4) 720

स्पष्टीकरण: 7 ची स्थानिक किंमत = 7000, 2 ची स्थानिक किंमत = 20. बेरीज = 7000 + 20 = 7020.

13. 38,725 या संख्येतील कोणत्या अंकाची स्थानिक किंमत सर्वात जास्त आहे? 1) 3 2) 8 3) 7 4) 5

स्पष्टीकरण: 3 दशसहस्र स्थानी असल्याने त्याची स्थानिक किंमत 30,000 आहे, जी सर्वात जास्त आहे.

14. 54,829 या संख्येतील '4' आणि '8' च्या जागांची अदलाबदल केल्यास मिळणारी नवीन संख्या मूळ संख्येपेक्षा कितीने मोठी असेल? 1) 4000 2) 3600 3) 3960 4) 4400

स्पष्टीकरण: नवीन संख्या = 58,429. फरक = 58429 - 54829 = 3600. (किंवा 8000 - 4000 - 400 = 3600).

15. 'पाच अंकी सर्वात मोठी संख्या' आणि 'पाच अंकी सर्वात लहान संख्या' यांमधील हजार स्थानच्या अंकांच्या स्थानिक किंमतीतील फरक किती? 1) 90000 2) 9000 3) 8999 4) 0

स्पष्टीकरण: 5 अंकी मोठी संख्या = 99999 (हजार स्थानी 9 = 9000). लहान संख्या = 10000 (हजार स्थानी 0 = 0). फरक = 9000 - 0 = 9000.

16. 92,645 या संख्येतील '2' या अंकाची स्थानिक किंमत '6' च्या स्थानिक किंमतीपेक्षा कितीने जास्त आहे? 1) 1400 2) 1600 3) 140 4) 2600

स्पष्टीकरण: 2 ची स्थानिक किंमत = 2000, 6 ची स्थानिक किंमत = 600. फरक = 2000 - 600 = 1400.

17. एका 5 अंकी संख्येत शतक स्थानी 0 आहे, तर त्या 0 ची स्थानिक किंमत किती असेल? 1) 100 2) 0 3) 10 4) सांगता येत नाही

स्पष्टीकरण: '0' हा अंक कोणत्याही स्थानावर असला तरी त्याची स्थानिक किंमत व दर्शनी किंमत नेहमी 0 च असते.

18. 76,432 या संख्येतील हजार स्थानच्या अंकाची स्थानिक किंमत आणि दशक स्थानच्या अंकाची दर्शनी किंमत यांचा भागाकार किती? 1) 200 2) 2000 3) 20 4) 6000

स्पष्टीकरण: हजार स्थानच्या 6 ची स्थानिक किंमत = 6000. दशक स्थानच्या 3 ची दर्शनी किंमत = 3. भागाकार = 6000 ÷ 3 = 2000.

19. 47,825 या संख्येतील '7' ची दर्शनी किंमत त्याच्या स्थानिक किंमतीपेक्षा कितीने कमी आहे? 1) 6993 2) 6930 3) 7007 4) 6990

स्पष्टीकरण: स्थानिक किंमत = 7000, दर्शनी किंमत = 7. फरक = 7000 - 7 = 6993.

20. 8, 4, 3, 9, 1 या सर्व अंकांचा एकदाच वापर करून तयार होणाऱ्या सर्वात मोठ्या संख्येतील '4' ची स्थानिक किंमत किती? 1) 40000 2) 4000 3) 400 4) 40

स्पष्टीकरण: सर्वात मोठी संख्या = 98,431. यात 4 हा शतक स्थानी येतो, म्हणून 4 ची स्थानिक किंमत = 400.

परीक्षेचा निकाल

वर्ग 4 थी /7 वी शिष्यवृत्ती परीक्षा सराव चाचणी 4

     

  वर्ग 4 व  7 वीच्चया विद्णीयार्थी ही चाचणी सोडवा  सोडवा व  आपले ज्ञान अद्यावत करा . खाली दिलेल्या निळ्या रंगाच्या लिंक वर क्लीक . करा https://wayground.com/embed/quiz/6a8f29f1eddda832c4ca6bdb

4 थी /7 वी शिष्यवृत्ती परीक्षा सराव चाचणी 3

📊 वर्ग 4 थी शिष्यवृत्ती परीक्षा : बुद्धिमत्ता चाचणी 📊

भाऊसाहेब सर एज्युकेशनल प्लॅटफॉर्म

तुमचे गुण: 0 / 20

1. गटात न बसणारा पर्याय ओळखा. 1) गाय 2) शेळी 3) वाघ 4) म्हैस

स्पष्टीकरण: गाय, शेळी व म्हैस हे शाकाहारी / पाळीव प्राणी आहेत, तर वाघ हा मांसाहारी व जंगली प्राणी आहे.

2. संख्या मालिका पूर्ण करा: 5, 10, 15, 20, ___ 1) 22 2) 25 3) 30 4) 24

स्पष्टीकरण: प्रत्येक संख्येत 5 ची भर पडत आहे (+5): 20 + 5 = 25.

3. समसंबंध ओळखा: डोळा : पाहणे :: कान : ? 1) वास घेणे 2) ऐकणे 3) बोलणे 4) चालणे

स्पष्टीकरण: डोळ्यांचे कार्य पाहणे आहे, त्याचप्रमाणे कानांचे कार्य 'ऐकणे' हे आहे.

4. गटात न बसणारी संख्या ओळखा: 12, 16, 25, 28 1) 12 2) 16 3) 25 4) 28

स्पष्टीकरण: 12, 16 आणि 28 या सम संख्या असून 4 ने भाग जाणाऱ्या आहेत; 25 ही विषम संख्या आहे.

5. एका सांकेतिक भाषेत 'RAM' = 'SBN' असे लिहितात, तर 'BOY' कसा लिहिला जाईल? 1) CPZ 2) APX 3) CQZ 4) BNZ

स्पष्टीकरण: प्रत्येक मूळ अक्षराचे पुढील अक्षर (+1) घेतले आहे: B->C, O->P, Y->Z म्हणजे 'CPZ'.

6. विसंगत जोडी ओळखा. 1) दिवस - रात्र 2) वर - खाली 3) पाणी - जल 4) पुढे - मागे

स्पष्टीकरण: बाकी सर्व विरुद्धार्थी शब्दांच्या जोड्या आहेत; 'पाणी - जल' ही समानार्थी शब्दांची जोडी आहे.

7. संख्या समसंबंध: 4 : 16 :: 7 : ? 1) 28 2) 49 3) 42 4) 35

स्पष्टीकरण: पहिल्या संख्येचा वर्ग केला आहे: 4 चा वर्ग = 16, म्हणून 7 चा वर्ग = 49.

8. एका रांगेत अजयचा क्रमांक डावीकडून 9 वा आणि उजवीकडून 9 वा आहे, तर रांगेत एकूण किती मुले आहेत? 1) 18 2) 17 3) 19 4) 16

स्पष्टीकरण: एकूण संख्या = (डावीकडून स्थान + उजवीकडून स्थान) - 1 = (9 + 9) - 1 = 18 - 1 = 17.

9. जर 3 तारखेला रविवार असेल, तर त्याच महिन्यात 24 तारखेला कोणता वार येईल? 1) रविवार 2) सोमवार 3) शनिवार 4) मंगळवार

स्पष्टीकरण: दर 7 दिवसांनी तोच वार येतो: 3 + 7 = 10, 10 + 7 = 17, 17 + 7 = 24. म्हणून 24 तारखेला 'रविवार' येईल.

10. मालिका पूर्ण करा: B, D, F, H, ___ 1) I 2) J 3) K 4) L

स्पष्टीकरण: एक अक्षर सोडून पुढील अक्षर (+2) घेतले आहे: H नंतर I सोडून 'J' येईल.

11. गटात न बसणारा महिना ओळखा: एप्रिल, जून, सप्टेंबर, जुलै 1) एप्रिल 2) जून 3) सप्टेंबर 4) जुलै

स्पष्टीकरण: एप्रिल, जून व सप्टेंबर हे 30 दिवसांचे महिने आहेत; तर 'जुलै' हा 31 दिवसांचा महिना आहे.

12. जर पूर्वेकडे तोंड करून उभे राहिले, तर डाव्या हाताला कोणती दिशा असेल? 1) उत्तर 2) दक्षिण 3) पश्चिम 4) वायव्य

स्पष्टीकरण: पूर्वेकडे तोंड केले असता डाव्या हाताला 'उत्तर' आणि उजव्या हाताला 'दक्षिण' दिशा असते.

13. संख्या मालिका पूर्ण करा: 1, 4, 9, 16, 25, ___ 1) 30 2) 36 3) 49 4) 35

स्पष्टीकरण: नैसर्गिक संख्यांचे वर्ग आहेत: 1^2, 2^2, 3^2, 4^2, 5^2, पुढील 6 चा वर्ग = 36.

14. समसंबंध ओळखा: शिक्षक : शाळा :: डॉक्टर : ? 1) न्यायालय 2) रुग्णालय (दवाखाना) 3) शेत 4) पोलीस ठाणे

स्पष्टीकरण: शिक्षकांचे कार्यक्षेत्र शाळा आहे, तर डॉक्टरचे कार्यक्षेत्र रुग्णालय/दवाखाना असते.

15. 'कमळ, गुलाब, मोगरा, सफरचंद' यातील विसंगत शब्द ओळखा. 1) कमळ 2) गुलाब 3) मोगरा 4) सफरचंद

स्पष्टीकरण: कमळ, गुलाब, मोगरा ही फुले आहेत; सफरचंद हे फळ आहे.

16. एका सांकेतिक भाषेत 123 म्हणजे 'RED', 456 म्हणजे 'BLUE' तर त्या भाषेत अंकांचा वापर अक्षरांसाठी केला आहे. 789 म्हणजे काय असू शकेल? 1) 2 अक्षरी शब्द 2) 3 अक्षरी शब्द 3) 4 अक्षरी शब्द 4) 1 अक्षरी शब्द

स्पष्टीकरण: 3 अंकांचा संकेत 3 अक्षरी शब्दासाठी वापरला जातो.

17. आज गुरुवार आहे, तर परवा कोणता वार असेल? 1) शुक्रवार 2) शनिवार 3) रविवार 4) बुधवार

स्पष्टीकरण: आज गुरुवार -> उद्या शुक्रवार -> परवा 'शनिवार' येईल.

18. संख्या मालिका पूर्ण करा: 3, 6, 12, 24, ___ 1) 36 2) 48 3) 30 4) 40

स्पष्टीकरण: प्रत्येक संख्येची दुप्पट (×2) केली आहे: 24 × 2 = 48.

19. 'आईच्या भावाचा मुलगा' आपला कोण लागतो? 1) चुलत भाऊ 2) मामे भाऊ 3) मावस भाऊ 4) आत्याभाऊ

स्पष्टीकरण: आईचा भाऊ म्हणजे मामा, आणि मामाचा मुलगा म्हणजे 'मामे भाऊ'.

20. गटात न बसणारा आकार/पर्याय ओळखा. 1) त्रिकोण 2) चौरस 3) आयत 4) वर्तुळ

स्पष्टीकरण: त्रिकोण, चौरस आणि आयत या सरळ रेषांनी (भुजांनी) बनलेल्या आकृत्या आहेत; वर्तुळ वक्ररेषेने बनलेले असते (भुजा नसतात).

परीक्षेचा निकाल

4 थी /7 वी शिष्यवृत्ती परीक्षा सराव चाचणी 2

📊 वर्ग 4 थी शिष्यवृत्ती परीक्षा : गणित सराव चाचणी 📊

भाऊसाहेब सर एज्युकेशनल प्लॅटफॉर्म

तुमचे गुण: 0 / 20

1. 'सहा हजार पंचावन्न' ही संख्या अंकात कशी लिहितात? 1) 6550 2) 6055 3) 6505 4) 6555

स्पष्टीकरण: सहा हजार (हजार स्थानी 6), शतक स्थानी 0 आणि पंचावन्न (दशक व एकक 55) = 6055.

2. 7, 0, 5, 9 या अंकांचा प्रत्येकी एकदाच वापर करून तयार होणारी सर्वात लहान चार अंकी संख्या कोणती? 1) 0579 2) 5079 3) 5709 4) 7059

स्पष्टीकरण: लहान संख्या बनवताना डावीकडे 0 सोडून सर्वात लहान अंक (5), नंतर 0 आणि उरलेले अंक चढत्या क्रमाने (7, 9) ठेवतात = 5079.

3. 8456 या संख्येतील 4 ची स्थानिक किंमत व दर्शनी किंमत यांमधील फरक किती? 1) 400 2) 4 3) 396 4) 360

स्पष्टीकरण: 4 ची स्थानिक किंमत = 400, दर्शनी किंमत = 4. फरक = 400 - 4 = 396.

4. 5849 + 3675 = किती? 1) 9524 2) 9424 3) 9514 4) 8524

स्पष्टीकरण: 5849 + 3675 = 9524.

5. 7000 - 2486 = किती? 1) 4614 2) 4514 3) 5514 4) 4524

स्पष्टीकरण: 7000 - 2486 = 4514.

6. एका बागेत गुलाबाच्या एका रांगेत 18 रोपे आहेत. अशा 25 रांगांमध्ये एकूण किती रोपे असतील? 1) 425 2) 450 3) 475 4) 500

स्पष्टीकरण: एकूण रोपे = 25 × 18 = 450.

7. 896 ला 8 ने भागल्यास बाकी किती उरेल? 1) 0 2) 2 3) 4 4) 6

स्पष्टीकरण: 896 ÷ 8 = 112, बाकी = 0 (पूर्ण भाग जातो).

8. 48 चे 3/4 भाग म्हणजे किती? 1) 12 2) 24 3) 36 4) 40

स्पष्टीकरण: 48 × 3/4 = (48 ÷ 4) × 3 = 12 × 3 = 36.

9. खालीलपैकी सर्वात मोठा अपूर्णांक कोणता? (7/9, 5/9, 2/9, 8/9) 1) 7/9 2) 5/9 3) 8/9 4) 2/9

स्पष्टीकरण: छेद समान असताना ज्या अपूर्णांकाचा अंश मोठा तो अपूर्णांक सर्वात मोठा असतो. म्हणून 8/9 हा सर्वात मोठा आहे.

10. 'पावणे पाच मीटर' म्हणजे किती सेंटीमीटर? 1) 450 सेमी 2) 475 सेमी 3) 525 सेमी 4) 575 सेमी

स्पष्टीकरण: 1 मीटर = 100 सेमी. पावणे पाच मीटर = 4 मीटर + 75 सेमी = 475 सेमी.

11. साडेतीन किलोग्रॅम म्हणजे किती ग्रॅम? 1) 3500 ग्रॅम 2) 3250 ग्रॅम 3) 3750 ग्रॅम 4) 3050 ग्रॅम

स्पष्टीकरण: 1 किलोग्रॅम = 1000 ग्रॅम, अर्धा किलोग्रॅम = 500 ग्रॅम. म्हणून साडेतीन किलोग्रॅम = 3000 + 500 = 3500 ग्रॅम.

12. 5 लिटर दूधामधून 250 मिलीच्या किती पिशव्या भरता येतील? 1) 10 2) 20 3) 15 4) 25

स्पष्टीकरण: 5 लिटर = 5000 मिली. पिशव्यांची संख्या = 5000 ÷ 250 = 20.

13. एका चौरसाची बाजू 8 सेमी आहे, तर त्या चौरसाची परिमिती किती सेमी असेल? 1) 16 सेमी 2) 64 सेमी 3) 32 सेमी 4) 24 सेमी

स्पष्टीकरण: चौरसाची परिमिती = 4 × बाजू = 4 × 8 = 32 सेमी. (64 हे क्षेत्रफळ आहे).

14. एका आयताची लांबी 12 सेमी व रुंदी 7 सेमी आहे, तर त्याचे क्षेत्रफळ किती चौ.सेमी असेल? 1) 84 चौ.सेमी 2) 38 चौ.सेमी 3) 96 चौ.सेमी 4) 42 चौ.सेमी

स्पष्टीकरण: आयताचे क्षेत्रफळ = लांबी × रुंदी = 12 × 7 = 84 चौ.सेमी.

15. रमेशने एक सायकल 2400 रुपयांस खरेदी करून 2850 रुपयांस विकली, तर त्याला किती रुपये नफा झाला? 1) 350 रु. 2) 450 रु. 3) 550 रु. 4) 400 रु.

स्पष्टीकरण: नफा = विक्री किंमत - खरेदी किंमत = 2850 - 2400 = 450 रुपये.

16. घड्याळात 9:15 वाजले असता त्याला आपण काय म्हणतो? 1) साडेनऊ 2) सव्वा नऊ 3) पावणे दहा 4) पावणे नऊ

स्पष्टीकरण: 9 वाजून 15 मिनिटे म्हणजे 'सव्वा नऊ'. (9:30 = साडेनऊ, 9:45 = पावणे दहा).

17. लीप वर्षामध्ये (Leap Year) एकूण किती दिवस असतात? 1) 365 2) 366 3) 364 4) 360

स्पष्टीकरण: सामान्य वर्षात 365 दिवस असतात, तर लीप वर्षात फेब्रुवारी महिन्याचे 29 दिवस धरून एकूण 366 दिवस असतात.

18. 500 रुपयांच्या एका नोटेच्या बदल्यात 20 रुपयांच्या किती नोटा मिळतील? 1) 25 2) 20 3) 50 4) 10

स्पष्टीकरण: नोटांची संख्या = 500 ÷ 20 = 25 नोटा.

19. 2 डझन म्हणजे किती वस्तू? 1) 12 2) 24 3) 20 4) 36

स्पष्टीकरण: 1 डझन = 12 वस्तू. म्हणून 2 डझन = 2 × 12 = 24 वस्तू.

20. काटकोनाचे माप किती अंश असते? 1) 45° 2) 60° 3) 90° 4) 180°

स्पष्टीकरण: काटकोनाचे माप बरोबर 90 अंश (90°) असते. (90° पेक्षा लहान लघुकोन, 90° पेक्षा मोठा विशालकोन).

परीक्षेचा निकाल

📊 वर्ग 4 थी शिष्यवृत्ती परीक्षा : गणित सराव चाचणी 📊

भाऊसाहेब सर एज्युकेशनल प्लॅटफॉर्म

तुमचे गुण: 0 / 20

1. 'सहा हजार पंचावन्न' ही संख्या अंकात कशी लिहितात? 1) 6550 2) 6055 3) 6505 4) 6555

स्पष्टीकरण: सहा हजार (हजार स्थानी 6), शतक स्थानी 0 आणि पंचावन्न (दशक व एकक 55) = 6055.

2. 7, 0, 5, 9 या अंकांचा प्रत्येकी एकदाच वापर करून तयार होणारी सर्वात लहान चार अंकी संख्या कोणती? 1) 0579 2) 5079 3) 5709 4) 7059

स्पष्टीकरण: लहान संख्या बनवताना डावीकडे 0 सोडून सर्वात लहान अंक (5), नंतर 0 आणि उरलेले अंक चढत्या क्रमाने (7, 9) ठेवतात = 5079.

3. 8456 या संख्येतील 4 ची स्थानिक किंमत व दर्शनी किंमत यांमधील फरक किती? 1) 400 2) 4 3) 396 4) 360

स्पष्टीकरण: 4 ची स्थानिक किंमत = 400, दर्शनी किंमत = 4. फरक = 400 - 4 = 396.

4. 5849 + 3675 = किती? 1) 9524 2) 9424 3) 9514 4) 8524

स्पष्टीकरण: 5849 + 3675 = 9524.

5. 7000 - 2486 = किती? 1) 4614 2) 4514 3) 5514 4) 4524

स्पष्टीकरण: 7000 - 2486 = 4514.

6. एका बागेत गुलाबाच्या एका रांगेत 18 रोपे आहेत. अशा 25 रांगांमध्ये एकूण किती रोपे असतील? 1) 425 2) 450 3) 475 4) 500

स्पष्टीकरण: एकूण रोपे = 25 × 18 = 450.

7. 896 ला 8 ने भागल्यास बाकी किती उरेल? 1) 0 2) 2 3) 4 4) 6

स्पष्टीकरण: 896 ÷ 8 = 112, बाकी = 0 (पूर्ण भाग जातो).

8. 48 चे 3/4 भाग म्हणजे किती? 1) 12 2) 24 3) 36 4) 40

स्पष्टीकरण: 48 × 3/4 = (48 ÷ 4) × 3 = 12 × 3 = 36.

9. खालीलपैकी सर्वात मोठा अपूर्णांक कोणता? (7/9, 5/9, 2/9, 8/9) 1) 7/9 2) 5/9 3) 8/9 4) 2/9

स्पष्टीकरण: छेद समान असताना ज्या अपूर्णांकाचा अंश मोठा तो अपूर्णांक सर्वात मोठा असतो. म्हणून 8/9 हा सर्वात मोठा आहे.

10. 'पावणे पाच मीटर' म्हणजे किती सेंटीमीटर? 1) 450 सेमी 2) 475 सेमी 3) 525 सेमी 4) 575 सेमी

स्पष्टीकरण: 1 मीटर = 100 सेमी. पावणे पाच मीटर = 4 मीटर + 75 सेमी = 475 सेमी.

11. साडेतीन किलोग्रॅम म्हणजे किती ग्रॅम? 1) 3500 ग्रॅम 2) 3250 ग्रॅम 3) 3750 ग्रॅम 4) 3050 ग्रॅम

स्पष्टीकरण: 1 किलोग्रॅम = 1000 ग्रॅम, अर्धा किलोग्रॅम = 500 ग्रॅम. म्हणून साडेतीन किलोग्रॅम = 3000 + 500 = 3500 ग्रॅम.

12. 5 लिटर दूधामधून 250 मिलीच्या किती पिशव्या भरता येतील? 1) 10 2) 20 3) 15 4) 25

स्पष्टीकरण: 5 लिटर = 5000 मिली. पिशव्यांची संख्या = 5000 ÷ 250 = 20.

13. एका चौरसाची बाजू 8 सेमी आहे, तर त्या चौरसाची परिमिती किती सेमी असेल? 1) 16 सेमी 2) 64 सेमी 3) 32 सेमी 4) 24 सेमी

स्पष्टीकरण: चौरसाची परिमिती = 4 × बाजू = 4 × 8 = 32 सेमी. (64 हे क्षेत्रफळ आहे).

14. एका आयताची लांबी 12 सेमी व रुंदी 7 सेमी आहे, तर त्याचे क्षेत्रफळ किती चौ.सेमी असेल? 1) 84 चौ.सेमी 2) 38 चौ.सेमी 3) 96 चौ.सेमी 4) 42 चौ.सेमी

स्पष्टीकरण: आयताचे क्षेत्रफळ = लांबी × रुंदी = 12 × 7 = 84 चौ.सेमी.

15. रमेशने एक सायकल 2400 रुपयांस खरेदी करून 2850 रुपयांस विकली, तर त्याला किती रुपये नफा झाला? 1) 350 रु. 2) 450 रु. 3) 550 रु. 4) 400 रु.

स्पष्टीकरण: नफा = विक्री किंमत - खरेदी किंमत = 2850 - 2400 = 450 रुपये.

16. घड्याळात 9:15 वाजले असता त्याला आपण काय म्हणतो? 1) साडेनऊ 2) सव्वा नऊ 3) पावणे दहा 4) पावणे नऊ

स्पष्टीकरण: 9 वाजून 15 मिनिटे म्हणजे 'सव्वा नऊ'. (9:30 = साडेनऊ, 9:45 = पावणे दहा).

17. लीप वर्षामध्ये (Leap Year) एकूण किती दिवस असतात? 1) 365 2) 366 3) 364 4) 360

स्पष्टीकरण: सामान्य वर्षात 365 दिवस असतात, तर लीप वर्षात फेब्रुवारी महिन्याचे 29 दिवस धरून एकूण 366 दिवस असतात.

18. 500 रुपयांच्या एका नोटेच्या बदल्यात 20 रुपयांच्या किती नोटा मिळतील? 1) 25 2) 20 3) 50 4) 10

स्पष्टीकरण: नोटांची संख्या = 500 ÷ 20 = 25 नोटा.

19. 2 डझन म्हणजे किती वस्तू? 1) 12 2) 24 3) 20 4) 36

स्पष्टीकरण: 1 डझन = 12 वस्तू. म्हणून 2 डझन = 2 × 12 = 24 वस्तू.

20. काटकोनाचे माप किती अंश असते? 1) 45° 2) 60° 3) 90° 4) 180°

स्पष्टीकरण: काटकोनाचे माप बरोबर 90 अंश (90°) असते. (90° पेक्षा लहान लघुकोन, 90° पेक्षा मोठा विशालकोन).

परीक्षेचा निकाल