मराठी समानार्थी म्हणी

                     समानार्थी मराठी म्हणींचा संग्रह

अ.क्र.	म्हण १	म्हण २ (समानार्थी/मिळताजुळता अर्थ)
१	अति तेथे माती	अति शहाणा त्याचा बैल रिकामा
२	असतील शिते तर जमतील भुते	कामापुरता मामा, ताकापुरती आजी
३	अंथरूण पाहून पाय पसरावे	आपली ऐपत ओळखून वागावे
४	इकडे आड तिकडे विहीर	दोन्हीकडून अडचणीत सापडणे
५	करावे तसे भरावे	पेरावे तसे उगवते
६	कर नाही त्याला डर कशाला?	शुद्ध बीजापोटी फळे रसाळ गोमटी
७	खाई त्याला खवखवे	चोराच्या मनात चांदणे
८	खान तशी माती	बाप तसा बेटा
९	गर्वाचे घर खाली	शक्तीपेक्षा युक्ती श्रेष्ठ
१०	घरोघरी मातीच्या चुली	पळसाला पाने तीनच
११	चोराच्या उलट्या बोंबा	उलटा चोर कोतवालाला दंडावे
१२	झाकली मूठ सव्वा लाखाची	मौन सर्वार्थ साधनम्
१३	दूरून डोंगर साजरे	लांबून डोंगर देखणे
१४	दुष्काळात तेरावा महिना	घरचे झाले थोडे अन् व्याह्याने धाडले घोडे
१५	नाव मोठे लक्षण खोटे	भपका मोठा पण प्रत्यक्षात शून्य
१६	पी हळद अन् हो गोरी	उतावळा नवरा गुडघ्याला बाशिंग
१७	बळी तो कान पिळी	ज्याची काठी त्याची म्हैस
१८	बुडत्याला काठीचा आधार	आंधळ्याला काठीचा आधार
१९	बाप तसा बेटा, कुंभार तसा लोटा	खान तशी माती
२०	भित्या पाठी ब्रह्मराक्षस	संकटकाळी बुद्धी भ्रष्ट होणे
२१	मऊ सापडले म्हणून कोपराने खणू नये	चांगुलपणाचा गैरफायदा घेऊ नये
२२	रात्र थोडी सोंगे फार	कामाचा डोंगर आणि वेळ कमी
२३	लेकी बोले सुने लागे	कुऱ्हाडीचा दांडा गोतास काळ
२४	शितावरून भाताची परीक्षा	थोड्यावरून सर्वांची खात्री पटणे
२५	शेळी जाते जीवानी आणि खाणारा म्हणतो वाटणी	कुणाचे नुकसान तर कुणाचा फायदा
२६	हातच्या कंकणाला आरसा कशाला?	प्रत्यक्ष पुराव्याची गरज नसते
२७	आयजीच्या जिवावर बाईजी उदार	दुसऱ्याच्या पैशावर चैन करणे
२८	उथळ पाण्याला खळखळाट फार	ज्याला कमी येते तोच जास्त बडबड करतो
२९	एका हाताने टाळी वाजत नाही	भांडण एका बाजूने नसते
३०	कष्टाचे फळ गोड असते	केल्याने होत आहे रे, आधी केलेची पाहिजे
३१	काखेत कळसा गावाला वळसा	वस्तू जवळ असून शोधणे
३२	कुत्र्याचे शेपूट नळीत घातले तरी वाकडेच	स्वभाव बदलत नाही
३३	कोल्हा काकडीला राजी	हलक्या दर्जाची माणसे छोट्या गोष्टींना भाळतात
३४	गरज सरे आणि वैद्य मरे	काम झाले की विसरणे
३५	चार दिवस सासूचे, चार दिवस सुनेचे	प्रत्येकाची वेळ येते
३६	जशास तसे	ईटाचा जवाब दगडाने देणे
३७	जळत घर भाड्याने देणे	नुकसान होत असताना फायदा पाहणे
३८	जित्याची खोड मेल्याशिवाय जात नाही	स्वभाव कधीही बदलत नाही
३९	ज्या गावच्या बोरी त्याच गावच्या बाभळी	एकाच ठिकाणची माणसे एकमेकांना ओळखतात
४०	डोकं नाही पण टोपीची हौस	कुवत नसताना मोठेपण मिरवणे
४१	डोंगर पोखरून उंदीर काढणे	कष्ट जास्त आणि फळ कमी
४२	तहान लागल्यावर विहीर खणणे	संकट आल्यावर उपाय शोधणे
४३	दगडापेक्षा वीट मऊ	मोठ्या संकटापेक्षा छोटे संकट बरे
४४	दोघांचे भांडण तिसऱ्याचा लाभ	भांडणात तिसऱ्याचा फायदा होणे
४५	न करत्याचा वार शनिवार	काम न करणाऱ्याच्या अनेक सबबी
४६	नळी फुंकली सोनारे, इकडून तिकडे गेले वारे	उपदेशाचा उपयोग न होणे
४७	नावडतीचे मीठ अळणी	दोष काढणाऱ्याला काहीच आवडत नाही
४८	पदरी पडले पवित्र झाले	स्वीकार करणे भाग आहे
४९	पाचही बोटे सारखी नसतात	माणसे सारख्या स्वभावाची नसतात
५०	पालथ्या घड्यावर पाणी	केलेला उपदेश वाया जाणे
५१	पुढच्यास ठेच मागचा शहाणा	दुसऱ्याच्या चुकीवरून शिकणे
५२	प्रयत्नांती परमेश्वर	जिद्दीने यश मिळवणे
५३	बडा घर पोकळ वासा	बाहेरून श्रीमंती पण आतून गरीबी
५४	बैल गेला अन झोपा केला	वेळ निघून गेल्यावर सावध होणे
५५	मरणाने वैर मिटते	मृत्यू सर्व भांडणे संपवतो
५६	मरावे परी कीर्तीरूपे उरावे	चांगल्या कर्माने नाव राहते
५७	मानला तर देव नाहीतर दगड	श्रद्धेवर सर्व अवलंबून आहे
५८	मुखी राम हाती सुरी	वरून चांगले आतून वाईट
५९	मुंगी होऊन साखर खावी	नम्रतेने फायदा मिळतो
६०	मुलाचे पाय पाळण्यात दिसतात	भविष्यातील कर्तृत्व लहानपणी समजते
६१	येरे माझ्या मागल्या	पुन्हा पुन्हा तीच चूक करणे
६२	रिकामा नाव्ही भिंतीला तुंबड्या लावी	वेळ घालवण्यासाठी निरर्थक कामे करणे
६३	रोग एक आणि औषध दुसरे	चुकीचा उपाय करणे
६४	लंकेत सोन्याच्या विटा	दुसऱ्याच्या संपत्तीचा उपयोग नसणे
६५	लाथ मारीन तिथे पाणी काढीन	कष्टाने काहीही साध्य करणे
६६	लहान तोंड मोठा घास	वयापेक्षा जास्त बोलणे
६७	वड्याचे तेल वांग्यावर	एकाचा राग दुसऱ्यावर काढणे
६८	वासरात लंगडी गाय शहाणी	अडाणी लोकांत थोडे ज्ञान असलेला शहाणा ठरतो
६९	विंचवाचे बिऱ्हाड पाठीवर	गरजेच्या वस्तू जवळ बाळगणे
७०	विनाशकाले विपरीत बुद्धी	वाईट वेळ आली की बुद्धी काम करत नाही
७१	सुंठीवाचून खोकला जाणे	विनासायास अडचण दूर होणे
७२	स्वतः मेल्याशिवाय स्वर्ग दिसत नाही	अनुभव घेतल्याशिवाय ज्ञान मिळत नाही
७३	हत्ती गेला अन शेपूट राहिले	मोठे काम झाले थोडे उरले
७४	हपापाचा माल गपापा	फुकटचे धन लवकर संपते
७५	हात फिरे तिथे लक्ष्मी वसे	कष्ट करणाऱ्याच्या घरी संपत्ती येते
७६	हळद लागणे	लग्न ठरून होणे
७७	ओळखीचा चोर जीवे न सोडी	माहिती असलेल्या माणसाकडून धोका जास्त
७८	थेंबे थेंबे तळे साचे	थोड्या साठवण्याने मोठे काम होते
७९	शहाण्याला शब्दाचा मार	हुशार माणसाला इशारा पुरेसा असतो
८०	आग रामेश्वरी बंब सोमेश्वरी	समस्या एका ठिकाणी उपाय दुसरीकडे
८१	आळस हा माणसाचा शत्रू	काम न करणे घातक असते
८२	उचलली जीभ लावली टाळ्याला	विचार न करता बोलणे
८३	उधळ्या बापाचा पोर उधळ्या	वडिलांचे गुण मुलात येणे
८४	एका माळेचे मणी	सर्वजण सारखेच असणे
८५	कडू कारले तुपात तळले तरी कडूच	स्वभाव कधीही बदलत नाही
८६	कामापुरता मामा	स्वार्थासाठी गोड बोलणे
८७	कुऱ्हाडीचा दांडा गोतास काळ	आपल्याच माणसाचे नुकसान करणे
८८	खिशात नाही आणा अन बाजीराव म्हणा	ऐपत नसताना मोठेपण मिरवणे
८९	गरजवंताला अक्कल नसते	गरजेच्या वेळी स्वाभिमान नसतो
९०	घरचे झाले थोडे अन् व्याह्याने धाडले घोडे	संकट आधीच असताना भर पडणे
९१	घोडं मैदान जवळ असणे	परीक्षेची वेळ जवळ येणे
९२	चोरावर मोर	एकापेक्षा एक वरचढ असणे
९३	जळत घर भाड्याने देणे	वाईट परिस्थितीत फायदा पाहणे
९४	डोळ्यात तेल घालून पाहणे	अत्यंत सावध राहणे
९५	नाव मोठे लक्षण खोटे	दिखावा मोठा पण तथ्य नाही
९६	पाण्याचे पाण्याचे पाणी	सर्व काही व्यर्थ जाणे
९७	बारा गावचे पाणी पिणे	खूप अनुभव असणे
९८	लेकी बोले सुने लागे	दुसऱ्याला उद्देशून बोलणे
९९	शिताफीने निसटणे	शहाणपणाने बाहेर पडणे
१००	हिऱ्याची परीक्षा हिऱ्यानेच	योग्य माणसाची किंमत तज्ज्ञच जाणतो